Normalde yayınladığı arthouse filmlerle adından söz ettiğimiz MUBI, Haziran ayında ise mide bulandırıcı bir ortaklıkla gündeme taşındı. Türkiye çıkışlı şirket, daha da büyüme projesini finanse edebilmek için Sequoia Capital ile anlaştı. MUBI’nin, Gazze’deki soykırımın finansörlerinden biri olan Sequoia Capital’dan fon alıp ortaklık kurması, haklı olarak tepkileri beraberinde getirdi. Film Workers for Palestine platformu o dönemde bir açıklama yayınlayarak, Sequoia Capital’in soykırıma nasıl katkı sağladığını detaylandırdı ve MUBI’nin bu anlaşmadan caymasını istedi (Sequoia’nın soykırımdaki rolünü ve Film Workers for Palestine’ın açıklamasını detaylandırdığımız yazıya buradan ulaşabilirsiniz).
Film Workers for Palestine’ın bu bildiride dikkat çektiği bir konu da MUBI’nin bu anlaşmayla birlikte sinema emekçilerini de bu kanlı ekonominin parçası hâline getirmesiydi: “Sequoia’nın yatırımı, MUBI’nin bağımsız sanat filmlerini finanse edip dağıtmasını sağlayacak. Bu da, sinema emekçileri olarak sanatımızın ve emeğimizin, İsrail’in savaş suçlarından elde edilen kazançların aklanmasında kullanılacağı anlamına geliyor.”
MUBI’nin savaş suçlularıyla kurduğu bu ortaklık ne hikmetse buralarda çok fazla yakın uyandırmadı. Türkiye’de bu alanda varlık gösteren, arthouse sinemayla ilgili bir şeyler üreten neredeyse herkesin MUBI’yle bir şekilde dirsek temasında olmasının bunda payı büyük elbette. Neyse ki Türkiye dışında buna sessiz kalmayacak sinemacılar bulunuyor. Aralarında Aki Kaurismäki, Radu Jude, Joshua Oppenheimer, Miguel Gomes gibi önemli isimlerin bulunduğu 35’ten fazla sinemacı, birlikte imzaladıkları bir açık mektup yayınladı ve MUBI’ye bu ortaklığa son verme çağrısında bulundu. MUBI’den üç temel adım atması talep edildi:
- Soykırımdan kazanç elde ettikleri için Sequoia Capital’ı açıkça kınayın,
- Sequoia yöneticisi Andrew Reed’i MUBI yönetim kurulundan çıkarın,
- MUBI’nin gelecekteki tüm yatırımları için uygulanacak etik bir çerçeve çizerek, Filistin Akademik ve Kültürel Boykot Girişimi (PACBI) tarafından belirlenen standartlara uyun.
Bu sinemacılar MUBI’nin savaş suçlularıyla ortaklık kurmasına karşı aksiyon alan tek grup değil. Festival yöneticileri ve salon işletmecileri arasından da bu karara tepki gösterenler oldu. Mexico City’deki sinematek ve Glasgow Modern Sanatlar Merkezi, MUBI Fest’ten çekilme kararı aldı. Yine aynı şekilde Şili’deki Valdivia Film Festivali de MUBI’nin dağıtımcısı olduğu hiçbir filmi festivallerinde göstermeyeceğini duyurdu.
Bugün sinemacılar tarafından yayımlanan açık mektubun Türkçe çevirisini aşağıda bulabilirsiniz:
“Sayın Mubi yönetimi,
Mubi ile profesyonel bir ilişkisi olan sinemacılar olarak, Mubi’nin Sequoia Capital adlı özel sermaye şirketinden 100 milyon dolarlık yatırım almasıyla ilgili ciddi endişelerimizi dile getirmek için yazıyoruz. Sequoia Capital, Gazze’deki soykırımdan kâr elde edebilmek için 2023’ün sonlarından bu yana İsrail’in askeri teknoloji sektörüne yaptığı yatırımları artırmayı tercih etmiş bir şirket. 2024’te; İsrail askeri istihbaratında görev yapmış kişiler ve eski bir Palantir Israel yöneticisi tarafından kurulan askeri teknoloji girişimi Kela’ya, askeri insansız hava aracı üreticisi Neros’a ve insansız hava sistemleri şirketi Mach Industries’e ciddi yatırımlar yaptılar.
Mubi’nin finansal büyümesi artık açık bir şekilde Gazze’deki soykırımla ilişkilidir ve bu da Mubi ile çalışan hepimizi dolaylı olarak bu sürece dâhil etmektedir. Biz de sinemanın güçlü bir araç olduğuna inanıyoruz. İzleyicilerin işlerimize nasıl tepki vereceklerini ve onlardan etkilenip etkilenmeyeceklerini her zaman kontrol edemeyiz. Ancak işlerimizin, değerlerimizi ve ilkesel duruşumuzu nasıl yansıttığını biz belirleriz ve eserlerimiz soykırımdan kâr eden bir özel sermaye şirketiyle yan yana getirildiğinde bu değerler tamamen yok sayılmış oluyor.
Gazze’de siviller kitlesel şekilde öldürülüyor; gazeteciler, sanatçılar ve sinema çalışanları hayatlarını kaybediyor; Filistin kültürel mirası ve tarihi sistematik biçimde yok ediliyor. Sanat filmlerine odaklanan bir platformun, Filistinli sanatçıların ve sinemacıların ölümünden kâr elde etmeye çalışan bir şirketle ortak hareket ederken, evrensel sinema topluluğunu samimi şekilde desteklemesinin mümkün olduğuna inanmıyoruz.
Yaptığımız işlere, temsil ettiği topluluklar ve ulaşacağı izleyiciler adına özenle yaklaşıyoruz; çünkü sanatçılar olarak yalnızca ekonomik çıkarlarla değil, etik sorumluluklarla da hareket etmek zorundayız. Ancak Mubi’nin Sequoia ile ortaklık kurma kararı, şirketin büyümesine katkıda bulunan sanatçılara ve topluluklara karşı tam bir sorumsuzluk örneğidir. Bizler zarar vermemeyi etik bir görev olarak görüyoruz. Ortaklarımızdan da -en azından- Filistinlilere uygulanan korkunç şiddete suç ortağı olmamalarını bekliyoruz.
Film Workers for Palestine’ın yaptığı çağrıyı dikkate almanızı ve Mubi’nin bugünkü konumuna gelmesini sağlayan sanatçıların ve izleyicilerin taleplerini dikkat alan gerçek ve etkili adımlar atmanızı bekliyoruz.”
Saygılarımızla,”
İmzacılar:
Aki Kaurismäki
Radu Jude
Jessica Beshir
Joshua Oppenheimer
Robert Greene
Kazik Radwanski
Carson Lund
Michael Basta
Nate Fisher
Blake Williams
Iva Radivojevic
Nina Menkes
Ben Rivers
Bingham Bryant
Kit Zauhar
Ian Edlund
Sarah Friedland
Kathleen Chalfant
Miguel Gomes
Constance Tsang
Truong Minh Quy
Deragh Campbell
Laura Huertas
John Smith
Andrea Luka Zimmerman
Cherien Dabis
Tyler Taormina
Erik Lund
Maureen Fazendeiro
Levan Akin
Courtney Stephens
Eric Baudelaire
Camilo Restrepo
Teddy Williams
Nahuel Perez Biscayart
Jussi Vatanen
Neo Sora
Sofia Bohdanowicz